کاهش تصادفات جاده‌ای و میزان قربانیان این حوادث تاثیر فراوانی بر شاخص توسعه انسانی یک کشور می‌گذارد. در این زمینه علاوه بر اینکه باید قوانین سختگیرانه‌ای وجود داشته باشد، نیاز به فرهنگسازی و آگاهی بخشی نیز وجود دارد. در کنار این هر دو لازم است جاده‌ها و خودرو‌ها نیز ایمن شوند.

بنابر اعلام سازمان بهداشت جهانی، ایران در میان 190‌کشور از نظر تصادف رتبه 189 را داراست. آمارها نشان می‌دهد که بخش مهمی از تلفات رانندگی (5/65درصد) مربوط به جاده‌های برون‌ شهری است که از مهم‌ترین دلایل آن می‌توان به سرعت بالای خودروها، بعد مسافت، خستگی و خواب‌آلودگی رانندگان اشاره کرد. برای مثال براساس آمارهای موجود در نوروز امسال هر ۷۱ دقیقه یک نفر در تصادفات جاده‌ای جان خود را از دست داده است. آمار کشته‌ها در تصادفات رانندگی در ایران به رغم همه تلاش‌هایی که از سوی پلیس و سایر نهادها انجام می‌شود، همچنان به شدت بالاست. در کشورهای توسعه‌یافته به دلیل استفاده از فناوری‌های جدید، آمار تصادفات و تلفات آن تا حد قابل توجهی کاهش یافته است، اما هنوز در ایران تلفات ناشی از تصادفات رانندگی از عوامل مهم مرگ و میر در کشور محسوب می‌شود. بنابراین مقوله ایمنی در جاده‌های کشور از اهمیت مضاعفی برخوردار است که باید در صدر اولویت‌های برنامه‌ریزان حمل و نقل قرار گیرد.

مرگ روزانه ۴۳ نفر در تصادفات رانندگی

رئیس پلیس راهور ناجا گفت: روزانه ۴۳ نفر در تصادفات رانندگی کشته می‌شوند. تقی مهری اظهار کرد: تا پایان سال ۹۵، چهار‌میلیون و ۵۹۱‌هزار و ۳۰۷ نفر بر اثر سوانح رانندگی مجروح، مصدوم و معلول شده‌اند که این تعداد هزینه‌های فراوان برای کشور در بر داشته است. او با اشاره به اینکه در هفته نیروی انتظامی قرار داریم و شعار این هفته «پلیس برای امنیت و امنیت برای همه» است، افزود: مهم‌ترین ظرف توسعه کشور امنیت است و امنیت به قدری در همه ابعاد اهمیت دارد که در هر پروژه‌ای چه اقتصادی، چه سیاسی و چه اجتماعی باید لحاظ شود. رئیس پلیس راهور ناجا ادامه داد: امید است همگان دست به دست هم دهیم و با هماهنگی یکدیگر یک پویش مبنایی را در کشور راه‌اندازی کنیم و تا نوروز۹۷ این پویش را ادامه دهیم. مهری با اشاره به اینکه هدف از راه‌اندازی این پویش کاهش تلفات سوانح راهنمایی و رانندگی است، تاکید کرد: از همه کسانی که به عنوان نخبه و پیشکسوت در جامعه اثرگذار هستند و همچنین افرادی که به نوعی قربانی حوادث راهنمایی و رانندگی قلمداد می‌شوند، می‌خواهیم ما را در این پویش سراسری یاری کنند.

مهری افزود: شعار ما از امروز این است که «به احترام آنها که دوست داریم و دوستمان دارند با احتیاط رانندگی کنیم» . این شعار هر راننده‌ای است که در کشور رانندگی می‌کند، امیدواریم بتوانیم از طریق این پویش سراسری در ارتقای فرهنگ ترافیک و پیشگیری از رفتارهای پرخطر رانندگی موثر باشیم. او با اشاره به آماری که از سال ۷۷ در اختیار پلیس قرار دارد، گفت: از بین ۱۲۰‌هزار تخت بیمارستانی که در حال حاضر در کشور فعال است بخش قابل توجهی از آن برای مصدومان تصادفات رانندگی اختصاص داده شده و بیش از ۳۰- ۴۰‌درصد کسانی که در طول هفته در بیمارستان بستری می‌شوند، قربانیان حوادث راهنمایی و رانندگی هستند. مهری با اشاره به اینکه اصلی‌ترین عامل تصادفات راهنمایی و رانندگی عامل انسانی است، افزود: در بررسی تصادفات سه عامل جاده، خودرو و راننده نقش اساسی دارند. همچنین امداد و نجات و شرایط محیطی نیز بر افزایش تعداد مصدومان و متوفیان اثرگذار است. رئیس پلیس راهور ناجا گفت: بی‌شک جاده و نقاط حادثه‌خیز آن در بروز یک سانحه تصادف نقش مهمی دارد، اما نقش نیروی انسانی در تصادفات راهنمایی و رانندگی در کشور ما از همه مهم‌تر است. همان ‌طور که می‌دانید برای تغییر رفتار نیاز به فرهنگسازی داریم و فرهنگسازی یک فعالیت درازمدت است.

مهری افزود: بنابر اعلام پزشکی قانونی ۴۳ نفر روزانه در تصادفات جاده‌ای در کشور جان خود را از دست می‌دهند که از این تعداد ۵۰‌درصد در سر صحنه و ۵۰‌درصد در بیمارستان فوت می‌شوند. از سال ۸۴ نیز ۲۷‌هزار و ۷۰۰ نفر جان خود را در تصادف راهنمایی و رانندگی از دست داده‌اند که این آمار تا پایان سال ۹۵ به ۱۶‌هزار نفر رسیده است. به گزارش مهر، او با اشاره به اینکه حتی یک نفر نباید در تصادفات جاده جان خود را از دست بدهد، افزود: با توجه به کاهش آمار مرگ و میر در جاده‌ها ما هنوز راضی نیستیم، همان طور که مقام معظم رهبری فرمودند باید تلفات ناشی از این حوادث به حداقل برسد. از این رو فرهنگسازی و اصلاح رفتارهای ترافیکی رانندگان و افزایش ایمنی در رانندگی از برنامه‌های مهم پلیس راهور در سراسر کشور است.

ارتقای فرهنگ ترافیکی جامعه

یک پژوهشگر مسائل اجتماعی درباره چگونگی کاهش تصادفات رانندگی در کشور می‌گوید: در گام نخست برای کاهش تصادفات جاده‌ای می‌توان نسبت به ایمنی و عریض‌ کردن جاده‌های کشور اقدامات مناسب انجام داد. در ضمن مقوله ایمنی خودروها هم از طریق معاینه فنی کنترل می‌شود.

محمود حریرچی می‌افزاید:‌ امروزه افراد در جامعه ما در حوزه‌های مختلف ریسک پذیر شده‌اند. برای مثال این نوع نگرش را می‌توان در معاملات، رفتار افراد با یکدیگر، تفریحات و... مشاهده کرد. در این شرایط کوچک‌ترین نزاع در جامعه با مرگ‌ومیر همراه است. به گفته او برخی افراد در جاده‌ها و شهر بدون رعایت قوانین رانندگی کرده و به این شکل جان خود و دیگران را به خطر می‌‎اندازند. هم اکنون فناوری‌های به‌روز وارد کشور شده، اما فرهنگ استفاده از آن موجود نیست. این استاد دانشگاه تاکید می‌کند: شهروندان باید بدانند که نصب علائم و قوانین راهنمایی و رانندگی براساس اصول و استانداردهاست و با نادیده گرفتن آن هنگام رانندگی شهروندان متحمل خسارت می‌شوند. حریرچی می‌گوید: اغلب افراد در جامعه از لحاظ روحی و روانی از سلامت برخوردار هستند، اما در هنگام رانندگی به فرهنگ رانندگی و قوانین آن بی‌توجه هستند. برای مثال برخی افراد در شهرها هنگام رانندگی به خط کشی عابر پیاده بی‌توجه هستند. باید به آنها متذکر شد که در صورت رعایت نکردن فرهنگ و قوانین رانندگی خود و دیگران را متحمل خسارت‌های جبران‌ناپذیر می‌کنند.

به گفته او استعمال مواد مخدر، بی‌خوابی، خستگی و دیگر عوامل انسانی در بروز تصادفات جاده‌ای نقش بسزایی دارند. شهروندان باید بدانند که بروز هرگونه حادثه در هنگام رانندگی فقط به دلیل یک لحظ بی‌توجهی اتفاق می‌افتد. این استاد دانشگاه با بیان اینکه شهروندان باید بدانند که ریسک پذیری خطرات متعددی را به دنبال دارد، می‌افزاید: در واقع این چنین رفتارهایی اجحاف نسبت به حق و حقوق دیگران است. باید رسانه‌ها برای تغییر بینش و نگرش مردم بیش از گذشته به فعالیت بپردازند. حریرچی تاکید می‌کند: رسانه ملی می‌تواند به شکل کارشناسی شده به پخش تیزرهای تبلیغاتی در زمینه ارتقای فرهنگ ترافیکی کشور بپردازد. این در حالی است که تاکنون رسانه ملی در زمینه ارتقای فرهنگ رانندگی در کشور هیچ‌اقدام مناسبی انجام نداده است.

منبع: روزنامه آرمان امروز